تنبیه کودک: آیا شما به دنبال موثرترین روش تنبیه کودک می گردید؟

تنبیه یعنی چه؟

معنی لغوی تنبیه آگاه ساختن است.
در واقع ما با تنبیه کودک می خواهیم آگاهی ای را نسبت انجام یا عدم انجام کاری در کودک به وجود آوریم.

چرا تنبیه می کنیم؟

تا به حال فکر کرده اید که چرا تنبیه می کنیم؟
نتیجه ی عینی تنبیه کردن برای فردی که آن را اعمال می کند چیست؟
در اکثر موارد اگر بر روی احساسات خود متمرکز شوید، می توانید متوجه تجربه احساسی غیرمنتظره بعد از هر بار تنبیه فرزندتان شوید.

در واقع پیش از آغاز احساس گناه در شما، احساسی کاملا متفاوت با آن تجربه می شود، احساس خلاصی بعد از انتقام!
اما دلیل آن چیست؟

دلیل آن، احساس رضایت، رهایی از عصبانیت و گرفتن انتقام، واکنش آنی در جهت حفظ بقای خود یا کودک و یا نیاز به آسایش و نظم و … می تواند باشد.

اما، با انجام این عمل، ممکن است کودک نسبت به رفتاری که در پی آن تنبیه کودک صورت گرفته آگاهی پیدا کند اما هیچ وقت درباره ی ارزشی که در پی آن تنبیه صورت گرفته است آگاهی نخواهد یافت.
موقعیتی را در نظر بگیرید که والدین در دادن غذا به کودک دچار چالش هستند.

والد می گوید:

• اگر غذا نخوری به پارک نخواهیم رفت.
• در این موقعیت، والدین نگران گرسنگی کودک هستند.
• ارزش غذا خوردن برای کودک، تامین ویتامین ها و مواد معدنی مغذی است.
• اما کودک تنها بعد محرومیت حاصل از نخوردن غذا را درک خواهد کرد.
• کودک هیچ گاه به ارزش غذا خوردن پی نخواهد برد.

مکانیسم اثر تنبیه کودک چگونه است؟

برای تشریح مکانیسم اثر تنبیه فرض کنید زمانی که کودک شکلاتی را برمی دارد و ضربه ی محکمی روی دستش زده می شود،

• خوردن شکلات و درد با هم عجین می شوند.
• بعد از این ماجرا، کودک هر زمان که شکلات بخورد دردی را احساس می کند،
• ضربه ای که خورده مربوط به زمان قدیم است
• اما خاطره تلخ آن ضربه و دردش تا سالها در ذهن باقی می ماند.

در تنبیه، نا امنی وجود دارد.
این موضوع، موجب بازدارندگی می شود و کودک از ترس ایجاد نا امنی از تکرار یک فعل، خودداری خواهد کرد.

ابعاد تنبیه کودک

1- بعد فیزیکی تنبیه کودک

تنبیه جسمی یعنی ما برای درک بیشتر و اثربخشی عمیق تر اثر روانی یک فعل، نشانه ای عینی برای آن در نظر بگیریم.
مانند : کتک زدن، شکنجه، هل دادن، نیشگون گرفتن، ضربه به اعضای بدن.
تنبیه جسمی، درد را به طور عینی به ما نشان می دهد.

2- بعد روانی تنبیه کودک

تصور کنید زمانی که در حال نسبت دادن القاب ناشایست به کودک هستید بابت هر کلمه یک میخ به دیوار کوبیده شود، آیا زمانی که آن میخ ها را از دیوار جدا کنید محل ضربه مانند قبل خواهد بود؟
اثر تنبیه روانی نیز چیزی شبیه به همین خواهد بود.
در طول سالیانی که روانشناسی کودک، در حال رشد و دگرگونی است، کم کم با حساسیت آدم ها در برابر خشونت، جلوه های عینی آن تا حدودی حذف گردید، اما این خشونت همچنان در بخش انتزاعی وجود دارد.
مصادیق عینی تنبیه کودک کم رنگ تر شد و به بعد روانی تنبیه بیش از پیش پرداخته شد.

در مقالات بعدی درباره تشویق و ابعاد آن و مقایسه ی آن با تنبیه خواهیم پرداخت.

سایر مقالات روانشناسی کودک